Huiswerk-motivatietip: begin met het einddoel voor ogen!

Huiswerkmotivatietip: Begin met het einddoel voor ogen! Vaak passen we deze aanpak onbewust toe: ‘beginnen met het eind in gedachten’, Stephen Covey’s gewoonte 2. Denk aan dagdromen over de zomervakantie of het bestuderen van een recept voordat je gaat koken. Opvallend genoeg brengen al je stappen je vanzelf dichter bij je doel als je het eindresultaat helder voor ogen hebt. Zou deze benadering ook werken voor middelbare scholieren met motivatieproblemen? Absoluut!

Liefde en onmacht

We zitten met z’n vieren om de tafel voor het intakegesprek: de ouders, hun dertienjarige zoon en ik, de huiswerkcoach. Ik heb de jongen al een paar weken ‘s middags tijdens de coaching meegemaakt: een heerlijk joch vind ik het. Open, welbespraakt, eigenzinnig, brugklasser, intelligent, dyslectisch… De ouders leer ik vandaag kennen: vriendelijk en betrokken. Ik luister om te begrijpen wat er speelt. Ik voel de liefde die er is, maar ook de onmacht, de ‘strijd’ die wordt gevoerd.

De tijd dringt…

Vier onvoldoendes staat hij momenteel: voor Nederlands, Engels, Frans, Aardrijkskunde. Het is april, er moet wat gebeuren om alsnog over te gaan! Zoonlief heeft zich verschanst in de modus ‘ik heb dyslexie, dus ik kan het niet’.
De vader heeft hier iets op gevonden: ‘We gaan elke dag 15 minuten Engelse woordjes overhoren en elke dag 15 minuten Franse woordjes overhoren!’ Veelbetekenende blik van zoonlief: ‘zo gaat het nou altijd, dit is NIET wat ik wil!’ De moeder laat zich, zichtbaar geraakt, ontvallen dat er veel strijd is thuis: haar man probeert zijn wil op te leggen, maar hun zoon – onafhankelijk en wilskrachtig van nature – gaat discussies hierover niet uit de weg. Zodat het vaak eindeloos duurt voordat ze eruit zijn. Ik moet stiekem glimlachen, de appel valt niet ver van de boom!

Fixen versus zelfsturend vermogen

Wat hier speelt is dat we, als ouders, geneigd zijn het te ‘fixen’, in plaats van dat we ons kind stimuleren zelf naar oplossingen te zoeken. Daarmee ontnemen we hem (of haar) de mogelijkheid om zelf een bouwtekening van de toekomst te maken: zelfstandig na te denken over wat te doen, om dromen te laten uitkomen. We ondermijnen dus eigenlijk, ongewild, het zelfsturend vermogen van ons kind. En zeker als je dan ook nog een kind hebt met een onafhankelijke natuur, is dit vragen om moeilijkheden. Maar hoe dan wél?!

Successtrategie

We zitten nog steeds om de tafel. Ik nog altijd overwegend in de luisterpositie. De spanning loopt op. Vader betoogt beslist (en toch liefdevol, hoe mooi is dat om te zien!) dat zijn zoon het anders moet aanpakken en ook hoe. Zoonlief zet zich schrap. Moeder volgt het gesoebat nauwlettend, hier en daar sussend.
Tijd om mijn ‘wapen’ in de strijd te gooien. Ik opper het idee om, aan de hand van een eenvoudig format (de zogenoemde ‘doelen-en-actielijst’), een bouwtekening te maken ‘Waar wil ik eind van dit schooljaar staan?!’ ‘Realiseer jij je dat de talen, vanwege je dyslexie, jouw risicovakken zijn?’ vraag ik de jongen. Hij knikt. ‘Het is dan belangrijk daarvoor een sterke huiswerkstrategie te hebben, om periode 4 succesvol af te kunnen ronden’, houd ik hem voor. ‘Zonder strategie wordt het een lastig verhaal!’ Ik gebruik de metafoor van het bouwen van een huis, zonder bouwtekening geen solide woning!’ ‘Want’, vervolg ik, ‘als je weet waar je heen gaat, geeft dat richting. En het helpt je te kiezen! Pas als ik aangeef dat de doelen-en-actielijst gaat helpen om de bemoeienis van zijn vader bij het huiswerk terug te dringen, heb ik hem echt ‘om’ . Ja, dát ziet hij zitten!

Bouwtekening

Twee weken later (een drietal concepten gepasseerd, die ik met plezier van feedback heb voorzien) presenteert de jongen mij vol trots de uiteindelijke ‘bouwtekening’, waarvoor hij wil gaan. En die ook de zegen heeft van zijn ouders! Bestaande uit:
1. Een overzicht van zijn schoolvakken met per vak het cijfer dat straks op het 4e rapport zal staan: allemaal voldoendes, waaronder een aantal zevens en achten.
2. Per vak, waar hij dan nog een onvoldoende voor staat (<5,5,), een aantal heldere en meetbare voornemens: wat hij ‘anders gaat doen’  om straks het beoogde cijfer – een voldoende! – te staan op rapport 4.
3. Een aanvullend  voornemen van zijn ouders waarin zij het vertrouwen in hun zoon uitspreken en beloven de verantwoordelijkheid in eerste instantie bij hun zoon zelf en diens huiswerkcoach(es) te laten. En discussies te vermijden.
Chapeau voor deze win-win!

Vernieuwing en actiegerichtheid!

Al met al een glashelder ‘einddoel voor ogen’, dat door de jongen zelf (glunderend: ‘wel samen met m’n vader hoor!’) als heus contract is vormgegeven en afgedrukt op heldergroen papier. Ook daar kan ik heel blij van worden: groen de kleur van vernieuwing en actiegerichtheid!! Inmiddels hebben we er –  ter bekrachtiging – allemaal onze handtekening onder gezet! En is de lijst in drievoud uitgeprint: één exemplaar voor thuis op de koelkast (visueel maken helpt!), één voor in de schoolagenda en één bij de huiswerkcoaching, door TING.‘Nu komt de grote uitdaging. Ons er allemaal aan te houden’ knipoogde de vader onlangs per mail. Zeker. Maar wat je aandacht geeft groeit, dat is óók een wetmatigheid.
Ik heb er ALLE vertrouwen in.

Auteur: Inge Wopereis

We nodigen u van harte uit om te reageren op dit artikel!

0 Comments

Submit a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *